نام کاربری
رمز عبور

فراموشی رمز عبور

شانه منجمد (یخ زده) چیست و چگونه درمان می شود؟

تعریف شانه منجمد
 
"شانه منجمد"، "شانه یخ زده"، "شانه فریز شده"، "چسبندگی شانه"، "فروزن شولدر" و "کپسولیت چسبنده" همگی اسامی یک بیماری است که در زبان انگلیسی به آن "Frozen Shoulder" یا "Adhesive Capsulitis" گفته می شود. در این بیماری، هم شانه دردناک می شود و هم دامنه حرکتی آن بطور قابل توجهی کاهش می یابد و بیمار نمی تواند دست خود را بالای سر و یا به پشت خود ببرد، یعنی شانه به "خشکی" (Stiffness) مبتلا می شود.

در این بیماری کپسول شانه سفت، چروکیده و کوتاه شده و حجم داخل آن کاهش می یابد. کپسول شانه یک کیسه محکم است که از یک طرف سر استخوان بازو را در بر می گیرد و از طرف دیگر به لبه سطح مفصلی استخوان کتف، یعنی به لبه گلنوئید متصل می شود و با حرکات شانه، سر بازو داخل آن می چرخد.

 


میزان بروز شانه منجمد

2  % کل انسانها در طول عمر خود به این بیماری مبتلا می شوند. شایعترین سن آن سنین بین 40 تا 70 سالگی است. در زنها شایعتر بوده و بیشتر هم دست چپ را درگیر می کند. اگر یک شانه مبتلا گردد احتمال ابتلای شانه دیگر در سالهای آتی 50-6% است. در 14% از موارد دو طرفه، هر دو شانه با هم مبتلا می شوند.

 


علت انجماد شانه

علت این بیماری هنوز معلوم نشده و اغلب بیمارانی که به انجماد شانه مبتلا می شوند بیماری خاصی در شانه و یا سایر نقاط بدن نداشته اند؛ اما ثابت شده که اگر بیمار به یکی ازبیماریهای زیر مبتلا باشد احتمال ابتلایش به بیماری شانه منجمد بیشتر از افراد سالم است:


1) دیابت احتمال ابتلا به حدود  20% (حدود 5 برابر افراد غیر دیابتی) و احتمال در گیری سمت مقابل در سالهای بعدی به 70% افزایش می یابد.
2) کم کاری تیروئید
3) بیماری دیسک های گردن
4) بیماری ویا جراحی احشاء داخل قفسه سینه مثل قلب و ریه


 نوعی از شانه منجمد داریم که بدنبال بیماریهای مفصل شانه مثل ضربه به شانه و یا انجام کارهای سنگین و طولانی با شانه و یا جراحی آن ایجاد می شود. بعضی ها این انواع را به عنوان "خشکی" شانه می شناسند و جزو "شانه منجمد" معمولی حساب نمی کنند، ولی بسیار به هم شبیه اند و اغلب آنها را یکی می دانند. در مجموع می توان گفت تقریباً تمام بیمارانی که به این بیماری مبتلا میشوند، مدتی به دلیلی بیحرکتی شانه داشته اند.

 


علائم و سیربیماری شانه منجمد

در این بیماری ابتدا شانه دردناک می شود و پس از مدتی حرکت آن هم محدود می شود. اوایل بیمار نمی تواند دستش را به پشتش برساند و کم کم نمی تواند آن را بالا ببرد و یا از بدن دور کند. با گذشت زمان درد کمتر شده ولی محدودیت حرکتی آن باقی می ماند. در نهایت پس از مدتی حرکات شدیداً محدود می شود. کم کم بیماری خود به خود رو به بهبودی می گذارد و به اصطلاح یخ آن آب می شود و درد ها از بین رفته و حرکات شانه تقریباً طبیعی می شود.

 


مراحل (فازهای) بیماری شانه منجمد

1) مرحله درد:
در این مرحله بیمار درد دارد ولی هنوز محدودیت حرکتی کم است. این مرحله معمولاً 9-2 ماه طول می کشد و در طول تمام دامنه حرکتی درد احساس می شود، یعنی بلافاصله که بیمار میخواهد دستش را به طرفی ببرد درد می گیرد.


2) مرحله خشکی:
در این مرحله درد کمتر شده و محدودیت حرکتی زیاد میشود. این مرحله حدود 12-4 ماه طول می کشد و بیمار دائم کمی درد دارد؛ در ابتدای دامنه حرکتی درد رخ نمی دهد و وقتی دست مقداری حرکت کرد، ناگهان و با درد تیز و تندی متوقف می شود.


3) مرحله (آب) ذوب شدن:
در این مرحله کم کم و بدون درمان شانه به حالتی نزدیک به وضعیت طبیعی می رسد. در حقیقت دامنه حرکتی شانه برای همیشه کمی کمتر از مقدار طبیعی می ماند ولی در حدی است که خود بیمار متوجه آن نمی شود.این مرحله از چند هفته تا چند ماه طول می کشد.
 


در مجموع طول کل مدت بیماری بطور معمولاً 18-12 ماه است ولی ممکن است حتی تا 3.5 سال (42 ماه) هم طول بکشد؛ این مدت، از بیماری به بیمار دیگر و حتی از یک شانه به شانه دیگر فرق دارد و قابل پیش بینی نیست.

 


تشخیص شانه منجمد
تشخیص این بیماری با گرفتن شرح حال دقیق و معاینه کامل بیمار است. عکس شانه معمولاً طبیعی است. MRI،  CT Scan و ... لازم نیست و معمولاً جواب همه آنها طبیعی است، اگر چه در MRI شواهدی برای این بیماری قابل پیدا کردن هست. به همین خاطر است که اگر بیمار توسط پزشک خوب معاینه نشود، این بیماری تشخیص داده نمی شود؛ مثلاً اگر MRI گردن یک دیسک مشکل دار بطور اتفاقی دیده شود( که در حقیقت علامتی هم ندارد و علت درد بیمار هم نیست)، تشخیص بیماری دیسک گردن گذاشته می شود و بیمار به غلط درمان می گردد و چه بسا دیسک گردنش عمل هم بشود.
 


یک حالت بسیار شایع و مهم اینست که در خیلی از این بیماران تاندون روتاتور کاف شانه هم نیمه پارگی و یا پارگی کامل دارد که بخصوص در MRI دیده می شود.حالا اگر این بیمار خوب بررسی و معاینه نشده باشد، به غلط تشخیص پارگی تاندون گذاشته می شود و درمان می گردد. اگر وقتی شانه منجمد است تاندونش عمل شود نتیجه بسیار بد خواهد شد؛ نه تنها بهتر نمی شود که بسیار بدتر خواهد شد و مدتهای طولانی باید درمان شود و شاید هم جراحی شود که شانه منجمدش بهبود یابد.

 


درمان شانه منجمد

همانطور که ذکر شد این بیماری خود به خود و بدون درمان بهبود می یابد. طول مدت بیماری بطور معمولاً 18-12 ماه است ولی ممکن است حتی تا 3.5 سال (42 ماه) هم طول بکشد؛ این مدت، از بیماری به بیمار دیگر و حتی از یک شانه به شانه دیگر فرق دارد و قابل پیش بینی نیست. برای کاهش درد بیمار و راحتی او، از داروهای ضد درد معمولی، فیزیوتراپی و ورزش درمانی هم استفاده می شود. البته فیزیوتراپی و ورزش درمانی کمک می کنند که مدت طولانی تری طول بکشد تا محدودیت حرکتی شدید شود، و اگر این درمانها زودتر شروع شوند ممکن است طول دوره بیماری کوتاهتر گردد. در 10% بیماران مقداری ناراحتی و محدودیت حرکتی دائمی باقی می ماند.
 
تزریق کورتون به مفصل شانه اگر در 5-4 ماه اول بیماری انجام شود مفید است و ممکن است تا سه بار هم تکرار شود. پس از این مدت اگر تزریق انجام شود به نظر می رسد که بی تأثیر باشد.

 


جراحی برای شانه منجمد
اگر درد و ناراحتی بیمار زیاد باشد و به اندازه کافی به درمانهای فوق پاسخ ندهد و یا مانع کار و خواب بیمار شود، باید جراحی گردد. جراحی آن سه نوع است و باید توجه کرد که پس از جراحی هم باید مدتی فیزیوتراپی و ورزش درمانی کرد که هم علائم رفع گردند وهم مانع انجماد دوباره  شانه شود؛ در هر صورت جراحی باعث می شود که بیماری خیلی سریعتر از بین برود.

 


انواع جراحی برای شانه منجمد

1) مانور شانه، یا حرکت دادن (دستکاری Manipulation) زیر بیهوشی
  در این روش پس از بیهوشی، شانه بیمار در تمام جهات کشیده و چرخانده می شود تا دامنه حرکتی طبیعی بدست آید و معمولاً پس آن یک تزریق کورتون هم به مفصل شانه انجام می شود. یکی از خطرات این روش، هرچند  با امکان ناچیز، شکستگی استخوان بازو حین مانور چرخاندن آن است.


 2) جراحی باز
  این یک روش قدیمی است و امروزه کمتر استفاده می شود. در این روش با برش جراحی باز، کپسول سفت شده شانه بریده و آزاد می شود. بخصوص اگر شانه منجمد پس از جراحی های قبلی شانه رخ داده باشد، ممکن است از روش جراحی باز برای درمان آن استفاده شود.


3) جراحی آرتروسکوپیک
  این روش به غلط به روش لیزری مشهور است. آزادسازی کپسول مفصلی با این روش یک روش کم عارضه ای است که طی سالهای اخیر رایج شده و نتایج خوبی هم داشته است. طی این عمل ممکن است کمی مانور شانه هم برای آزاد سازی بهتر کپسول شانه انجام شود.

 


کدام روش جراحی بهتر است؟

هر کدام از روشهای فوق مزایا و معایبی دارند. امروزه به نظر می رسد که روش آرتروسکوپیک، بهترین روش باشد. معمولاً جراح برحسب شرایط بیمار و توانایی و امکانات خود، یکی سه روش جراحی فوق را انتخاب و به بیمار پیشنهاد می کند. مثل هر عمل جراحی دیگری، اینجا هم موفقیت عمل 100% نیست و پزشک نباید قول بهبودی 100% به بیمار بدهد. در مجموع موفقیت اعمال جراحی برای شانه منجمد 90% در نظر گرفته می شود.

می پسندم ( 0 نفر)
اشتراک گذاری :
ارسال نظر
نام :
ایمیل :
ارسال نظر
نظرات کاربران
میزان اهمیت
ایمیل
توضیحات
ثبت گزارش

Copyright © 2013 OnlineSalamat.com All right reserved